Het belang van aminozuren voor slaap, stemming en prestatievermogen
Slaap, stemming en prestatievermogen beinvloeden elkaar over en weer. Als er bij een van deze zaken een probleem ontstaat, kan zich dat snel naar een ander uitbreiden. Dan is het belangrijk, het lichaam van de nodige (micro-) voedingsstoffen te voorzien. Daardoor wordt het eenvoudiger om het lichaam weer in balans te brengen. Nieuw onderzoek op het gebied van voedingsuppletie verduidelijkt hierbij het belang van aminozuren:
Glutamine is belangrijk voor de stofwisseling. Het heeft een positieve invloed op de stemming en stabiliseert het immuunsysteem1.
Glutamine werk kalmerend
Glutamine is de precursor ('voorloper') van GABA (Gamma-aminobutyric acid, NL: Gamma-aminoboterzuur). Dat is een neurotransmitter in de hersenen die kalmerend op de zenuwbanen werkt. Glutamine vergroot de productie van GABA en werkt daardoor rustgevend. Vooral bij stress of in hectische situaties versterkt dit het concentratievermogen2.
Glutamine gaat stress-symptomen tegen
Een aantal studies3, 4 heeft aangetoond dat oxidatieve stress vaak samengaat met een te geringe glutamineproductie. Ook bij verhoogde psychische of fysieke stress kan het snel tot een te laag glutaminepeil komen. Dit kan tot verzwakkingen in het afweersysteem leiden. Sowieso is glutamine de belangrijkste bron van energie in de cellen. Alle cellen die zich vaak delen of vernieuwen hebben een grote behoefte aan glutamine. Dat geldt vooral voor de cellen in de darmwanden en de leukocyten (witte bloedcellen). Op deze wijze kan glutamine het afweersysteem sterken, vooral bij sterke lichamelijke stress. Glutamine kan het genezen van peptiche ulcera (zweren in maag en/of twaalvingerige darm) versnellen. Het helpt bij het voorkomen en behandelen van ontstekingen in de dikke darm.
Glutamine voor een gezonde geest
Een gebrek aan glutamine uit zich bij veel mensen door oververmoeidheid en concentratieproblemen3. Doordat het aantal psychische problemen sterk toeneemt, zal het gebruik van aminozuren in de toekomst waarschijnlijk een grotere rol gaan spelen. Niet in de laatste plaats doordat glutamine kan helpen depressies tegen te gaan5.
Glutamine helpt de hersenen beter te functioneren
Een deel van de in het bloedplasma voorkomende glutamine wordt in de hersenen in glutaminezuur verandert, dat daar in eerste instantie als brandstof dient. Maar dit zuur kann daarnaast ook overvloedig ammoniak opnemen. Door de verwijdering van deze giftige stof wordt een belemmering van de functionaliteit van de hersenen voorkomen, het contentratievermogen vergroot en het lange- en kortetermijn geheugen verbeterd6.
Ornithine en arginine maken een goede nachtrust mogelijk
Ook ornitithine en arginine dragen bij aan de ontgifting van ammoniak en zijn onderdeel van de ureum cyclus. Wetenschappers beargumenteren dat slapeloosheid voor een groot deel door de aanwezigheid van giftig ammoniak in de hersenen wordt veroorzaakt. Het gebruik van ornithine en arginine kan daarom aan een goede nachtrust bijdragen. Ze kunnen gedurende langere tijd worden ingenomen, zijn niet schadelijk en zonder risico op verslaving7. De aminozuren arginine en ornithine zijn nauw verwant en kunnen in het lichaam vrij eenvoudig in elkaar veranderen. Ze kunnen ertoe bijdragen het afweersysteem te versterken en de vorming van witte bloedcellen te stimuleren. Verder kunnen ze er aan bijdragen de lever voor schade door medicijnen en chemicaliën te behoeden en de regeneratie bevorderen.
Glycine vermindert de nervositeit en verbetert de slaap. Het is een matigende neurotransmitter in de hersenen en het ruggenmerg die hyperactieve zenuwactiviteit kan dempen. Het gebruik van supplementen met glycine kan rustgevend werken8.
Carnitine werkt tegen verouderingsverschijnselen
Melatonine, dat door de epifyse (of pijnappelklier) tijdens het slapen geproduceerd wordt en dat een van de belangrijkste regeneratie-hormonen is, wordt op toenemende leeftijd steeds minder geproduceerd9. Carnitine kan de verkalking van de epifyse helpen tegengaan en is daardoor mogelijk zelfs effectiever dan de rechtstreekse inname van melatonine10.
Carnitine blijkt een breed inzetgebied voor de verbetering van het geheugen en andere cognitieve vaardigheden te hebben (b.v. concentratievermogen). Het kan daardoor mogelijkerwijs dementieverschijnselen helpen voorkomen.
Carnitine stimuleert de hersenfuncties
Enkele van de positieve invloeden van carnitine op de hersenen: beter wakker kunnen blijven, beter kunnen leren en onthouden, minder vergeetachtigheid, verbeterde geestelijke vaardigheden en een goed lange termijngeheugen. Ook een verbetering van stemming en een vergroting van het concentratievermogen kunnen door carnitine worden bereikt11.
Carnitine werkt tegen Burn-out
Stress, een (te) intensieve leefwijze, slaapstoringen, psychische belasting etc. kunnen oorzaken van vermoeidheid, uitputting en lusteloosheid zijn. Onderzoek heeft uitgewezen, dat mensen met een burn-out-syndroom of een chronisch vermoeidheidssyndroom een lage concentratie carnitine in het bloedplasma hebben. Aangezien carnitine meerdere functies vervult om cellen onophoudelijk van energie te voorzien, werd waargenomen dat welzijn en prestatievermogen van zwaar belaste mensen door toediening van carnitine verbetert. Belasting, van fysieke of psychische aard, kan beter en langer verdragen worden7.
Carnitine versterkt het afweersysteem en de stressbestendigheid
Het is daardoor ook niet verrassend dat met carnitine successen bij de behandeling van verschillende ziekten, waarbij het afweersysteem en de zenuwen een rol spelen, bereikt kunnen worden. Bovendien leiden de door carnitine veroorzaakte stabiliserende en versterkende effecten in combinatie met de gelijktijdige neurologische werking tot een verbetering van de stressbestendigheid12.
Foliumzuur, Vitamine B12 en Vitamine B6 helpen in combinatie met aminozuren bij het behouden van psychische capaciteiten
Wetenschappers hebben recentelijk aanwijzingen gevonden dat senioren met een verhoogde homocysteinespiegel zwakkere cognitieve vaardigheden hebben dan leeftijdsgenoten met een lagere homocysteinespiegel
In een normale situatie breken enzymen de homocysteine af tot onschadelijke verbindingen. Aangezien deze enzymen afhankelijk zijn van B-vitaminen en foliumzuur, is een hoge homocysteinespiegel ook gedeeltelijk het gevolg van een onvoldoende voorziening met deze vitaminen en aminozuren13.
Wetenschappers van de universiteit van Bologna onderzochten de vaardigheden van 650 senioren van 65 jaar of ouder waren. Zij voerden tests uit op het gebied van waarneming, denken, herkennen en onthouden. De indeling van groepen werd op basis van erkende tests ter beoordeling van cognitieve vaardigheden gemaakt. Daarbij werd eenduidig een samenhang tussen een verhoogde homocysteinespiegel en slechtere testresultaten vastgesteld. Hoe hoger de homocysteinewaarde in het bloed, hoe slechter de tesresultaten14.
Vooral groene bladgroenten zijn rijk aan vitamine-B. Maar een voldoende toevoer uitsluitend door voeding is door de zuurstof- en warmtegevoeligheid van vitaminen buitengewoon moeilijk. Slechte opslagomstandigheden, lange transportroutes of een verkeerde bereidingswijze leiden tot een groot verlies van vitaminewaarde in de voeding. Het foliumzuurgehalte kan bijvoorbeeld bij verkeerde bereiding met meer dan 90% worden verlaagd. Het wordt daarom aanbevolen dat niet alleen senioren maar ook volwassenen foliumzuren in combinatie met Vitamine B6 en Vitamine B12 in aanvulling op hun voeding innemen. In de toegepaste doseringen zijn preparaten daarmee zonder risico, maar wel zeer nuttig!
Bronnen
1 Young, L.S., Bye, R., Scheltinga, M., Ziegler T.R., Jacobs, D.O. & Wilmore, D.W. (1993) Patients Receiving Glutamine-Supplemented Intravenous Feedings Report an Improvement in Mood Journal of Parenteral and Enteral Nutrition, Volume 17, issue 5, (pp. 422-427)
2 Hertz, L., Kvamme, E., McGeer, E.G. & Schousboe, A. (1983) Glutamine, Glutamate, and Gaba in the Central Nervous System Alan R Liss Inc., New York
3 Bowtell, J.L., Gelly, K., Jackman, M.L., Patel, A., Simeoni, M., Rennie, M.J. (1999) Effect of oral glutamine on whole body carbohydrate storage during recovery from exhaustive exercise Journal Of Applied Physiology (pp. 1770-1777)
4 Welbourne, T.C. (1995) Increased plasma bicarbonate and growth hormone after an oral glutamine load The American Journal Of Clinical Nutrition, Volume 61, issue 5, (pp. 1058-1061)
5 Hasler, G., Van der Veen, J.W., Tumonis, T., Meyers, N., Shen, J. & Drevets, W.C. (2007) Reduced Prefrontal Glutamate/Glutamine and -Aminobutyric Acid Levels in Major Depression Determined Using Proton Magnetic Resonance Spectroscopy Archives of General Psychiatry, Volume 64, issue 2, (pp. 193-200)
6 Arwert, L.I., Deijen, J.B. & Drent, M.L. (2003) Effects of an oral mixture containing glycine, glutamine and niacin on memory, GH and IGF-I secretion in middle-aged and elderly subjects Nutritional Neuroscience, Volume 6, issue 5, (pp. 269-275)
7 Lavie,L., Hafetz, A., Luboshitzky, R. & Lavie, P. (2003) Plasma levels of nitric oxide and L-arginine in sleep apnea patients Journal of Molecular Neuroscience, Volume 21, issue 1, (pp. 57-63)
8 Yamadera, W., Inagawa, K., Chiba, S., Bannai, Takahashi, M. & Nakayama, K. (2007) Glycine ingestion improves subjective sleep quality in human volunteers, correlating with polysomnographic changes Sleep and Biological Rhythms, Volume 5, issue 2, (pp. 126-131)
9 Rudman, D., Feller, A.G., Nagraj, H.S., Gergans, G.A., Lalitha, P.Y., Goldberg, A.F., Schlenker, R.A., Cohn, L., Rudman, I.W. & Mattson, D.E. (1990) Effects of human growth hormone The New England Journal Of Medicine, Volume 323, issue 1, (pp. 1-6)
10 Evangeliou, A. & Vlassopoulos, D. (2003) Carnitine Metabolism and Deficit – When Supplementation is Necessary? Current Pharmaceutical Biotechnology (pp. 211-219)
11 Aureli, T., Miccheli, A., Ricciolini, R., Di Cocco, M.E., Ramacci, M.T., Angelucci, L., Ghirardi, O. & Conti, F. (1990) Aging brain: effect of acetyl-L-carnitine treatment on brain energy and phospholipid metabolism Brain Research, Volume 526, issue 1, (pp. 108-212)
12 Löster, H. & Böhm, U. (2000) L-carnitine reduces malondialdehyde concentrations in dependence on perfusion conditions Molecular and Cellular Biochemistry, issue 217, (pp. 83-90)
13 Hoffmann, A.M. (2008) Die Bedeutung von sportlicher Aktivität für den Gesundheits- und Fitnesszustand von Seniorinnen und Senioren unter besonderer Berücksichtigung des Aminosäure- und Homocysteinstoffwechsels Universität Paderborn
14 Giovanni, R., Forti, P., Maioli, F., Muscari, A., Sacchetti, L., Arnone, G., Nativio, V., Talerico, T. & Mariani, E. (2003) Homocysteine and cognitive function in healthy elderly community dwellers in Italy American Journal of Clinical Nutrition, Volume 77, issue 3, (pp. 668-673)
